De pijn van een doorboorde perronkap

De nieuwe traverse in aanbouw.

De nieuwe traverse in aanbouw.

De Ponte Vecchio in Bassano schijnt de inspiratiebron te zijn voor het nieuwe station Alkmaar. En inderdaad, de traverse over het Alkmaarse emplacement heeft wel wat weg van het houten bouwwerk dat de oevers van de Brenta met elkaar verbindt. Maar vanuit het oogpunt van het oude station Alkmaar ligt een vergelijking met een komeet meer voor de hand. Vanaf december 2015 schittert bij het spoor een nieuw gebouw. Ergens ver daarachter, in een uitwaaierende staart van achtergebleven puin sluimeren de restanten van het gebouw uit 1865.

Strikt genomen heeft het oude station weinig meer met het spoor te maken. Tot de opening van de traverse zat er een nog een service- en verkooppunt en kon het de schijn ophouden dat het de hoofdrol speelde aan de Stationsweg. Die rol heeft de jongste uitbreiding nadrukkelijk overgenomen. Wat blijft, is een ruimte voor horeca en handel – waar nogal wat haastig spoorvolk langs wipt, dat wel, maar zeker niet alleen zij.

Het nieuwe hoofdgebouw van het station is een ontwerp van architectenbureau Venhoeven cs. Het gebouw heeft een paar belangrijke doelen. Het moet blikvanger zijn en de reiziger in één oogopslag duidelijk maken waar hij moet zijn. (Een van de klachten over de vorige entree, de ingang van de perrontunnel, was dat die ondanks alles behoorlijk was weggestopt). Het hele complex moet verder dienst doen als verbindingsweg tussen de verschillende perrons. ProRail heeft nu dus weer een nieuwe benadering gekozen. Waar de reizigers de treinen sinds 1931 van onderen moesten zien te bereiken, moeten ze dat nu van boven doen.

Het gebouw is daarnaast een mega-fietsenstalling, bereikbaar met een lange hellingbaan. Tot slot moet het pand de reiziger een fijn gevoel geven, door hem een mooie panoramische blik op de omgeving te bieden en hem langs allerlei fijne kiosken en winkeltjes te leiden. Maar die laatste twee dingen zijn natuurlijk bijzaken.

De komst van het nieuwe hoofdgebouw is meteen aanleiding geweest om de rommelige stationsomgeving te ordenen. Tot voor kort krioelden de bussen, taxi’s, haal- en breng-auto’s en voetgangers door elkaar. Een echt stationsplein was er niet, wel een lelijke, loodsachtige fietsenstalling. Het is nu de bedoeling dat de bussen zich beperken tot de ruimte aan de oostkant van het station. Een deel van de door de bussen ingeleverde ruimte is voor de taxi’s. De lelijke fietsenstalling is gesloopt, waardoor er een ruimte is gekomen voor een groot stationsplein. Ook aan de noordkant van het station – tot voor kort een gebied waar je als reiziger je het liefst zo snel mogelijk uit de voeten wilde maken – komt een plein bij het station. Jammer is wel dat het spuuglelijke busstation aan de Stationsweg, met zijn kapotte geglazuurde bakstenen, niet ook meteen is gesloopt. Maar goed, zo blijft er nog wat te wensen over.

Hoe dan ook, het moet er allemaal een stuk fijner op worden voor de reizigers. Alkmaar heeft in één klap één van de modernste stations van Nederland. Maar daarmee is het oude station ook in één klap uitgerangeerd. Sommige historische onderdelen zijn zelfs een beetje sta-in-de-weg geworden. Zo gaan de trappen en roltrappen van de nieuwe traverse dwars door de oude perronkappen. Er omheen konden ze niet en die kappen slopen is natuurlijk ook weer zo wat, maar de trappen boren er nu doorheen op een manier die bijna fysiek pijn doen.

Hetzelfde is het geval met het oude station. Mooi dat het er nog is, goed dat het nog een functie heeft, maar het is nu wel een bijgebouw geworden. Een leuk, historisch ogend pandje met gezellige winkels en zo. Maar toch, niet meer dan een bijgebouw.

En de rommelige verzameling gebouwen aan de Stationsweg – een van de redenen voor ProRail om een splinternieuw station neer te zetten en niet verder te knutselen met de bestaande panden – is ook niet echt voorbij. Sterker nog, eigenlijk is het er qua bouwstijlen nóg drukker geworden. Na een gebouw uit 1865, een aanbouwtje uit 1929, een uitbreiding uit 1985 en nog wat uitstulpingen uit 1998, allemaal met hun eigen typische stijlen, staat er nu ook iets uit 2015. Hartstikke eigentijds en hypermodern nu, maar over een decennium of wat gewoon iets uit de tweede helft van de jaren 10 van de eenentwintigste eeuw.

Advertentie

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s